Waga prawie ta sama, a spódnica leży inaczej. Skład ciała w menopauzie

Spódnica układa się inaczej, choć waga pokazuje niemal tę samą liczbę. Wiele kobiet zauważa to w okresie menopauzy. Badania nad składem ciała pomagają zrozumieć, skąd bierze się ta różnica.

Co pokazało badanie SWAN

W amerykańskim badaniu SWAN naukowcy przez lata obserwowali kobiety przed ostatnią miesiączką i po niej. W analizie opublikowanej w 2019 roku sprawdzili skład ciała 1246 kobiet, które na początku miały średnio 47 lat. Ilość tkanki tłuszczowej i masę beztłuszczową mierzyli za pomocą badania DXA^[1].

Przed menopauzą przybywało zarówno tłuszczu, jak i masy beztłuszczowej. Na początku przejścia menopauzalnego tempo przybywania tłuszczu się podwoiło, a masa beztłuszczowa zaczęła spadać. Zmiany te trwały mniej więcej do 2 lat po ostatniej miesiączce. Później wyhamowały^[1].

W okresie przejścia, który trwał średnio około 3,5 roku, uczestniczkom przybyło przeciętnie 1,6 kg tłuszczu, a masy beztłuszczowej ubyło około 0,2 kg^[1].

Sama waga rosła przed menopauzą i w jej trakcie w podobnym tempie. Badacze nie zauważyli, żeby na początku przejścia menopauzalnego kobiety zaczęły szybciej przybierać na wadze. Po menopauzie krzywa na wykresie wagi się spłaszczyła^[1]. Waga może więc pokazywać podobną liczbę, choć ciało się zmienia.

Więcej tłuszczu wokół narządów

W mniejszym badaniu z 2008 roku naukowcy przez 4 lata obserwowali 156 kobiet, które na początku miesiączkowały. U wszystkich z wiekiem przybywało tłuszczu podskórnego na brzuchu. Tłuszczu trzewnego, czyli tego, który otacza narządy wewnętrzne, przybyło wyraźnie tylko u kobiet, które w tym czasie przeszły menopauzę^[2].

U tych kobiet bardziej zmniejszył się też wydatek energetyczny podczas snu. Badacze mierzyli go jednak tylko u 34 uczestniczek^[2]. Aktywność fizyczna badanych zmalała już 2 lata przed menopauzą i pozostała niska^[2].

Dlaczego u każdej wygląda to inaczej

Badania pokazują średnie wyniki dla całych grup kobiet. W SWAN wyniki zależały między innymi od pochodzenia: u Japonek w okresie przejścia nie przybyło tłuszczu^[1]. Im później kobieta miała ostatnią miesiączkę, tym wolniej przybywało jej tłuszczu^[1].

Oba badania miały charakter obserwacyjny. Badacze nie sprawdzali w nich, czy dieta albo ćwiczenia zmienią ten przebieg. Autorzy analizy SWAN nie badali też tłuszczu trzewnego ani tego, w których miejscach ciała odkłada się tłuszcz^[1].